Ga naar de inhoud

Prins Constantijn slaat alarm over box 3 belasting: ‘Doet veel meer kwaad dan goed’

Prins Constantijn Bron: © IG Republieknl 

Box 3-belasting dreigt volgens prins Constantijn uit te draaien op een rem op economische groei. Met ingang van 1 januari 2028 moeten bezitters van aandelen 36 procent belasting betalen over de jaarlijkse waardestijging van hun vermogen. Ook als die winst alleen op papier bestaat. Volgens de prins zet de nieuwe box 3-belasting Nederland internationaal op achterstand.

Dat zegt hij in het televisieprogramma WNL op Zondag. Eerder deze maand stemde de Tweede Kamer in met de nieuwe belastingwet die het huidige box 3-stelsel vervangt door een systeem dat uitgaat van werkelijke vermogensaanwas.

‘Dit is jezelf in je voet schieten’

Prins Constantijn, speciaal gezant van Techleap, de organisatie die het Nederlandse start-up- en scale-upklimaat versterkt, windt er geen doekjes om. Start-ups betalen medewerkers vaak deels in aandelen, omdat er nog weinig cash is. Als die aandelen in waarde stijgen, moeten werknemers straks belasting betalen over die papieren winst.

“Als jong bedrijf wil je, omdat je nog geen geld hebt, werknemers in aandelenpakketten uitbetalen. Met de nieuwe regels in box 3 betekent dat, dat je dan belasting moet betalen als die aandelen op papier meer waard worden, terwijl je die cash helemaal niet hebt. Als je nou iets onhandigs kan doen, is dit het”, aldus prins Constantijn in de uitzending.

Hij noemt het voorstel “zo jezelf in je voet schieten” en waarschuwt dat het signaal naar buitenlandse investeerders helder is: Nederland is minder aantrekkelijk als vestigingsland.

Lees verder onder het bericht >>

36 procent over ongerealiseerde winst

Het nieuwe stelsel betekent dat vermogensgroei jaarlijks wordt belast, ook als aandelen niet zijn verkocht. Het kabinet kiest daarmee voor een heffing op basis van reële aanwas, in plaats van het fictieve rendement dat eerder onder vuur lag na uitspraken van de Hoge Raad.

Volgens berichtgeving van onder meer NRC wordt vanaf 2028 een tarief van 36 procent gehanteerd op rendement uit vermogen. Ook internationale media zoals Bloomberg berichten over de Nederlandse plannen om ongerealiseerde winsten te belasten.

Critici wijzen erop dat belasting over niet-verkochte aandelen in de praktijk kan leiden tot liquiditeitsproblemen, zeker bij werknemers van snelgroeiende techbedrijven.

Uitzondering voor start-ups, maar hoe breed?

In het debat wijst demissionair minister van Defensie Ruben Brekelmans, die binnenkort fractievoorzitter van de VVD wordt, erop dat er een uitzondering komt voor aandelen in start-ups. “Hoe je dat dan precies definieert, dat moeten we uitzoeken. Dat is wel belangrijk”, aldus Brekelmans in de uitzending.

De regeling geldt volgens de huidige plannen voor jonge bedrijven tot maximaal 5 jaar oud met een omzet onder de 30 miljoen euro. In de sector klinkt echter kritiek dat succesvolle start-ups snel boven die grenzen uitkomen en daardoor alsnog onder het algemene regime vallen.

Constantijn pleit daarom voor een andere benadering: belasting heffen op het moment van verkoop of beursgang. “Je zou de aandelen gewoon moeten belasten op het moment dat je ze verkoopt. Of op het moment dat het bedrijf naar de beurs gaat”, aldus de prins.

Elon Musk mengt zich in debat

Ook op sociale media leidt de nieuwe box 3-belasting tot felle reacties. Onder een bericht van het financiële platform The Kobeissi Letter op X over de 36 procent heffing op ongerealiseerde winsten, reageert onder anderen Elon Musk met een lachende emoticon.

Andere gebruikers spreken van een dreigende kapitaalvlucht en vragen zich af of Nederland innovatie niet de nek omdraait. De toon is scherp en soms ronduit verontwaardigd. Tegelijkertijd wijzen sommige economen erop dat een eerlijker belasting op werkelijk rendement juridisch noodzakelijk is na eerdere rechterlijke uitspraken.

Botsende belangen

De discussie rond de box 3-belasting legt een klassiek spanningsveld bloot, rechtvaardige belastingheffing versus economische aantrekkingskracht. Het kabinet wil een juridisch houdbaar systeem dat beter aansluit bij werkelijk behaalde rendementen. Start-ups en investeerders vrezen echter dat het nieuwe regime groei en talent wegjaagt.

Volgens prins Constantijn dreigt het effect groter te zijn dan de opbrengst. “Je kunt nog zoveel doen met Techleap en investeringen, maar als je aan de andere kant dit soort maatregelen invoert, dan doe je eigenlijk veel meer kwaad dan goed”, aldus de prins.

De komende jaren moet blijken hoe de wet verder wordt uitgewerkt en of de uitzonderingspositie voor start-ups voldoende ruimte biedt. 1 ding is duidelijk: de box 3-belasting blijft onderwerp van fel debat, in Den Haag én daarbuiten.

Bronnen:

NRC, WNL op Zondag

Eerder schreven wij >>

Is de man/vrouw met de kleine portemonnee de klos met nieuwe box 3?

Huidige afbeelding: box 3


6 februari 2026 – De nieuwe Box 3 maatregelen treffen vooral de gewone man, zo zingt het rond op internet. Op de website van Geen Stijl staat bijvoorbeeld te lezen dat ‘de nieuwe box 3 de onderklasse ontdekt’. Daar wordt gesteld dat vooral mensen met een lager inkomen de dupe zijn.

Volgens Geen Stijl kun je je spaargeld niet zomaar uitgeven. Klopt het beeld dat box 3 vooral de lagere inkomens raakt? Is box 3 een soort ‘klap in het gezicht’ van wie niet superrijk is?

door Ad Killian

Spaargeld als financiële buffer

Geen Stijl stelt: je kunt je spaargeld niet 1-2-3 uitgeven aan bijvoorbeeld verduurzaming van je woning, een auto of een huis. Daarmee wordt bedoeld dat veel mensen dat geld helemaal niet vrij beschikbaar hebben. Het zit vast in spaargeld als buffer, of is simpelweg nodig als financiële buffer voor onvoorziene uitgaven.

Bovendien zijn zaken als een huis kopen of grootschalig verduurzamen voor veel mensen onhaalbaar door hoge prijzen, strenge hypotheekregels of lange wachttijden. De kritiek is dus dat je belasting betaalt over vermogen dat je in de praktijk niet makkelijk kunt omzetten in iets tastbaars, terwijl het voelt alsof je het geld gewoon op de bank hebt staan.

Wat is box 3 eigenlijk?

In Nederland belast box 3 jouw vermogen: spaargeld, beleggingen en andere bezittingen minus schulden. Je betaalt belasting over een fictieve opbrengst van dat vermogen, alsof je elk jaar een bepaald rendement hebt gemaakt, en daarover 36 % belasting, ook als je dat rendement nooit echt hebt ontvangen.

Die manier van rekenen is juist de reden dat de box 3-heffing door de rechter meermaals is afgekeurd als onterecht. De Nederlandse Hoge Raad oordeelde dat het systeem discrimineert omdat je belasting betaalt over fictieve rendementen die je niet echt hebt gekregen, wat vooral nadelig is als je weinig rendement maakt.

Lees verder onder de video >>

Nieuwe box 3: wat verandert er?

De Tweede Kamer heeft recent een nieuw box 3-stelsel aangenomen dat per 1 januari 2028 moet ingaan. Het idee is dat je in de toekomst gaat betalen over het werkelijke rendement van je vermogen, wat je daadwerkelijk aan rente, huur, dividend of waardestijging overhoudt.

Dat klinkt eerlijker, maar of het werkelijk ten koste van de arbeidersklasse gaat zoals sommigen beweren, is niet zo zwart-wit.

Lees verder onder het bericht >>

Wordt de arbeidersklasse echt gepakt?

Nee, box 3 raakt lang niet iedereen. De belasting geldt alleen als je vermogen boven het vrijgestelde bedrag hebt. Dat betekent dat mensen zonder veel spaargeld of investeringen eigenlijk:

  • niet eens box 3 belasting betalen, omdat ze onder de drempel blijven;
  • of een zeer geringe heffing hebben als hun vermogen laag is.

Er is geen indicatie dat mensen zonder vermogen, typisch de arbeidersklasse zonder spaargeld of beleggingen, ineens extra belasting moeten betalen omdat ze arm zijn.

Wat sommige critici bedoelen met ‘arbeiders worden geraakt’, is dat ook mensen met een beetje spaargeld of kleine beleggingen last kunnen hebben van het oude box 3-systeem als het fictieve rendement hoger is dan wat ze echt ontvingen. Dit is juist een van de redenen waarom de wetgever het systeem wil hervormen.

Misverstanden op internet

Op het internet, zoals bij Geen Stijl, worden soms scherpe bewoordingen gebruikt om aandacht te trekken. Daar staat bijvoorbeeld dat je je geld niet kunt uitgeven aan verduurzaming of een huis, dus moet betalen. Maar dat is eerder ironisch en niet bewijs van een benadeling van arbeiders. Feit blijft dat de nieuwe regeling pas vanaf 2028 ingaat en dat tussentijds iedereen nog volgens de oude regels wordt belast.

Daarnaast blijkt uit analyses van fiscale experts dat:

  • ook middeninkomens en eigenaren met spaargeld of beleggingen vaak de grootste discussiepunten zijn, omdat zij belasting betalen over rendement dat niet realistisch is;
  • er geen speciaal doel is om zich op de arbeidersklasse te richten, maar om het systeem rechtmatiger te maken.

Box 3 raakt niet per se de man/vrouw met de kleine portemonnee

Is box 3 dan slechts een belasting voor rijken? Ook dat niet helemaal, het raakt iedereen met vermogen boven een bepaalde drempel, ongeacht of iemand rijk of middenklasse is. Maar het beeld dat het de ‘onderklasse’ zwaar treft is geen juiste weergave van de feiten.

Het huidige stelsel veroorzaakt onvrede juist omdat het soms mensen belast die weinig rendement halen, en dat is de reden waarom de wetgever kiest voor een nieuw, werkelijk rendement-gericht model.

Je kunt box 3 dus zien als een complexe vermogensbelasting waar je je bewust van moet zijn, maar het is geen directe aanval op arbeiders zoals sommigen op beweren.

Bronnen:

Geen Stijl, Nu.nl, TaxLive, Rijksoverheid, Deloitte, iamexpat.nl, Taxence

Meer over:

Koninklijke Familie Prins Constantijn Royals Tips