Bron: © Canva. Heb jij ook zo'n last van een droge mond?
Een droge mond is een veelvoorkomend en vaak onderschat probleem. Het lijkt onschuldig en toch: speeksel speelt een cruziale rol in de gezondheid van je mond én je algehele welzijn. Wanneer je te weinig speeksel aanmaakt, kun je daar op verschillende manieren last van krijgen.
Lees snel verder wat je kan doen tegen een droge mond.
Wat is een droge mond?
Een droge mond, ook wel xerostomie genoemd, ontstaat wanneer de speekselklieren onvoldoende speeksel produceren. Speeksel is essentieel voor het neutraliseren van zuren, het beschermen van tanden en tandvlees en het vergemakkelijken van kauwen en slikken. Bij een tekort voelt de mond droog, plakkerig of branderig aan.
Er zijn meerdere factoren die een droge mond veroorzaken:
- Medicijngebruik
Veel medicijnen hebben een droge mond als bijwerking, zoals antidepressiva, bloeddrukverlagers, pijnstillers en antihistaminica. - Stress en spanning
Langdurige stress kan de speekselproductie verminderen. - Veroudering
Met het ouder worden neemt de speekselproductie vaak af, vooral in combinatie met medicatie. - Ademhalen door de mond
Snurken of een verstopte neus kan leiden tot een droge mond, vooral ’s nachts. - Roken en alcoholgebruik
Deze drogen het mondslijmvlies uit en remmen de speekselklieren. - Medische aandoeningen
Diabetes, auto-immuunziekten en behandelingen zoals bestraling in het hoofd-halsgebied kunnen invloed hebben op speekselproductie.
Gevolgen van een droge mond
Een aanhoudend droge mond kan meer problemen veroorzaken dan alleen ongemak:
- Vieze smaak in je mond
- Verhoogde kans op gaatjes en tandvleesproblemen
- Problemen met praten, slikken of proeven
- Brandend gevoel in de mond of op de tong
- Sneller last van schimmelinfecties in de mond
Wat kun je doen tegen een droge mond?
Gelukkig zijn er verschillende manieren om klachten te verminderen:
- Drink regelmatig water, verspreid over de dag
- Kauw suikervrije kauwgom om de speekselproductie te stimuleren
- Vermijd alcohol, cafeïne en roken
- Gebruik een milde tandpasta, zonder schuimmiddelen zoals SLS
- Zorg voor goede mondhygiëne, maar poets niet te agressief
- Gebruik speekselvervangende producten, zoals mondwater
- Adem zoveel mogelijk door de neus, vooral ’s nachts
Weetjes over speeksel
- Een gezond persoon produceert gemiddeld 0,5 tot 1,5 liter speeksel per dag
- Speeksel helpt bij het herstellen van beginnende tandschade
- ’s Nachts maken we minder speeksel aan, waardoor een droge mond in de ochtend vaker voorkomt
- Een droge mond komt vaker voor bij vrouwen dan bij mannen
Belangrijkste oorzaken bij ouderen
- Verminderde speekselproductie door het ouder worden: Met het ouder worden neemt de werking van de speekselklieren af, wat leidt tot minder speeksel in de mond. Dit is een biologisch proces, deels veroorzaakt door ouder wordende cellen in deze klieren.
- Medicijngebruik: Maar liefst 800 verschillende geneesmiddelen geven bijwerkingen. Veelvoorkomende boosdoeners zijn antidepressiva, antihistaminica, bloeddrukverlagers, kalmeringsmiddelen, plastabletten (diuretica) en antipsychotica.
- Chronische aandoeningen: Diabetes en het syndroom van Sjögren verhogen het risico op een droge mond aanzienlijk.
Lees ook: Verband tussen dementie en tandenpoetsen volgens onderzoekers.
Medicijnen zijn een veelvoorkomende oorzaak van droogte, vooral bij ouderen. Zo veroorzaakt olanzapine (bij psychiatrische aandoeningen), dexamethason (voor ontstekingen of bijwerkingenbestrijding) of zelfs diazepam (bij angst/spanning) regelmatig dit probleem. Heb jij last van mondklachten sinds je gestart bent met nieuwe medicatie? Bespreek dit met je arts of apotheker. Misschien is een alternatieve dosering, een ander middel of extra mondzorg mogelijk.
Wanneer naar de tandarts of huisarts?
Houdt de droogte langdurig aan of verergert de klacht, dan is er iets mis met je gezondheid en is het verstandig om een tandarts of huisarts te raadplegen. Zij achterhalen de oorzaak en geven gerichte adviezen.
Een droge mond bij ouderen vraagt vaak om gecombineerde oplossingen. Door aandacht te besteden aan leefstijl, mondzorg, voeding en (in overleg met de arts) medicatiegebruik, zijn de klachten in veel gevallen sterk te verminderen.
Wacht bij aanhoudende problemen dan ook niet te lang met contact opnemen met je tandarts of huisarts.
Startpagina geeft geen medisch advies. Raadpleeg bij gezondheidsklachten altijd een arts/specialist.
Bronnen:
KNMT, NHG, Mayo Clinic, Oral Health Foundation