Waar komt de naam 'de Nederlanden' vandaan?

Het gaat om laaggelegen gewesten. De Nederlanden was een verzameling van gebieden. Die gebieden hebben niet altijd tot dezelfde landen behoort maar hebben wel altijd redelijke overeenkomsten gehad. Een aantal van die gebieden zijn nu verenigd in Nederland. Een aantal in België en delen liggen ook in Frankrijk en Duitsland. De naam Nederland komt dan ook van de republiek af die bestond uit 7 van die gewesten die zich in 1 organisatie verenigde: de Republiek der 7 verenigde Nederlanden. Het had natuurlijk even zo goed een andere naam kunnen krijgen (er is nog een tijdje de Bataafse Republiek geweest) maar de term 'nederlanden' is blijven hangen. Waarschijnlijk als een compromis (zo heel goed konden die 7 nu ook weer niet met elkaar opschieten).

Historisch zijn er behoorlijk wat gebieden die onder de noemer van nederlanden vallen: Sticht, Gelre, Friesland, Henegouwen, Vlaanderen, Bourgondie, Luik, Holland, Luxemburg, Brabant, Limburg, Zeeland, Twente, Groningen, Drenthe, Zutphen, Veluwe, Kleve, Namen, Oversticht, Artesië, Antwerpen. Allemaal namen van gebieden die op de een of andere manier ooit onder de noemer van de nederlanden gevallen hebben. Sommige bestaan nu nog. Anderen niet meer of in een andere vorm.

Met de vorming van het Koninkrijk der Nederlanden omvatte dit nieuwe koninkrijk het grootste deel van die gebieden die historisch gezien onder de nederlanden vielen. De naam lag dus voor de hand. Na de afscheiding van België en Luxemburg heeft het noordelijke deel de naam Koninkrijk der Nederlanden (ook bekend als Nederland) nooit veranderd.

Wanneer je het hebt over de nederlanden praat je eigenlijk historisch over de hele Benelux en nog wat stukjes Duitsland en Frankrijk. Het huidige Koninkrijk der Nederlanden is het overblijfsel van het land dat vlak na de Napoleontische oorlogen is opgezet als tegenhanger van het expansionistische Frankrijk (in de praktijk was het vooral het toewijzen van de zuidelijke nederlanden aan de noordelijke als een beloning voor de inzet van de republiek in de oorlogen tegen Napoleon om vervolgens de toch al erfelijke stadhouder officieel tot koning te maken; een zet die in het zuiden niet echt in goede aarde viel).