Ga naar de inhoud

Helmplicht op het ijs: Schaatsen met een helm op wordt het nieuwe normaal

Helmplicht voor schaatsers Bron: © Canva 

Helmplicht voor schaatsers komt dichterbij. De roep wordt steeds luider, zeker nu de Nederlandse Sportraad waarschuwt voor het risico op hersenletsel bij valpartijen op het ijs. De raad wil een helmplicht bij sporten met valrisico, waaronder schaatsen, skiën, wielrennen en paardensport. Wat betekent dit?

Dankzij de helmplicht zien we dat het risico op ernstig letsel daadwerkelijk afneemt

Nog geen landelijke wet

Het advies geldt niet alleen voor topsporters, maar juist ook voor recreanten zoals jij. Bonden en ijsbanen moeten hiermee aan de slag, zo benadrukt de Sportraad. Als zij dat niet doen, is het volgens de raad aan de politiek om in te grijpen, meldt NOS.

Een landelijke wet is er op dit moment nog niet. Het gaat om een dringend, maar niet-bindend advies.

Lees verder onder de video >>

KNSB vóór helm, maar geen landelijke plicht

De schaatsbond KNSB reageert begripvol op het advies. De bond verplicht nu al een helm voor docenten en cursisten in de eigen opleidingen, en bij wedstrijden in het marathonschaatsen, shorttrack, inlineskaten en teamonderdelen van het langebaanschaatsen.

Een algemene helmplicht voor alle schaatsers voert de bond niet in, vooral omdat handhaving lastig is. Volgens de KNSB ligt die verantwoordelijkheid bij de verenigingen en ijsbanen zelf. Zij kunnen regels stellen en controleren, aldus de bond.

Thialf als voorbeeld

In schaatstempel Thialf in Heerenveen geldt sinds het seizoen 2024–2025 al een helmplicht voor recreatieve schaatsers, ingevoerd na meerdere ongelukken met ernstig letsel.

Een jaar na invoering ziet Thialf duidelijke effecten. Tijdens recreatieve uren is er volgens een evaluatie met de lokale EHBO nog maar 1 geval van ernstig hoofdletsel geregistreerd, bij iemand die pas ná het betreden van het ijs een helm wilde opzetten.

“Dankzij de helmplicht zien we dat het risico op ernstig letsel daadwerkelijk afneemt”, zegt directeur Minne Dolstra. De positieve resultaten vallen op. De Elfstedenhal in Leeuwarden neemt het voorbeeld over en voert vanaf dit seizoen ook een helmplicht voor recreanten in.

Lees verder onder het bericht >>

Betuttelen en handhaven

Ook elders in het land schuift de praktijk richting helmplicht voor schaatsers:

  • IJshal De Vliet in Leiden voert per januari 2026 een helmplicht in tijdens publieksuren. De maatregel sluit aan bij de landelijke trend om hoofdletsel te voorkomen, vooral bij beginnende schaatsers. “Veiligheid is iets dat we samen moeten dragen,” zegt voorzitter Jos Arts, van IJshal De Vliet.
  • In Haarlem besluit IJsclub Haarlem dat vanaf 1 januari 2026 alle lessen, trainingen en het clubuur alleen nog met helm mogen worden gereden. De club verwijst expliciet naar het advies van de Sportraad en de ervaringen in Thialf.
  • Schaatsbaan Rotterdam gaat nog een stap verder voor een specifieke doelgroep. Daar geldt sinds seizoen 2025–2026 een helmplicht voor alle scholen die komen schoolschaatsen, juist omdat kinderen vaak weinig ervaring op het ijs hebben, meldt Schaatsbaan Rotterdam.

Tegelijk blijft er discussie. Zo benadrukken sommige ijsbanen dat ze liever adviseren dan verplichten, omdat ze niet willen “betuttelen” en handhaving ingewikkeld is, stelt Hart van Nederland over onder meer de baan in Haarlem.

Wat betekent de helmplicht voor jou als schaatser?

De regels verschillen nu per baan. In Thialf, de Elfstedenhal en straks ook in Leiden en bij verenigingen als IJsclub Haarlem is een helm voor recreatief schaatsen verplicht. Op andere banen zie je borden met een dringend advies, maar mag je formeel nog zonder helm het ijs op.

De Sportraad adviseert dat bij officiële accommodaties een helm verplicht wordt en bij trainingen ten minste dringend wordt aangeraden. In de praktijk betekent dit dat je steeds vaker wordt aangesproken op het dragen van een helm, of je nu een rondje rijdt met vrienden of een techniekcursus volgt.

Welke helm dan?

Welke helm kies je dan? Veel ijsbanen accepteren een goed passende fiets-, ski- of speciale schaatshelm met harde buitenschaal. Sommige hallen verwijzen naar KNSB-goedgekeurde schaatshelmen als beste keuze.

Of er een landelijke, wettelijke helmplicht voor schaatsers komt, is nog onduidelijk. De staatssecretaris zegt het advies “zeer serieus” te bestuderen, maar concrete wetgeving is er nog niet.

Intussen groeit het aantal ijsbanen en verenigingen dat zelf een helmplicht invoert. Het ligt dus voor de hand dat jij de komende winters steeds vaker zonder discussie maar mét helm het ijs op gaat.

Bronnen:

NOS, Schaatsen.nl