Ga naar de inhoud

Fanatiek sporten is minder gezond dan je denkt

Wielrennen Bron: Canva. Kijk uit met dagelijks tot het uiterste te gaan met sporten. 

Kijk uit met je dag in de war te sporten of je het snot voor de ogen te fietsen om in conditie te blijven. Sporten is gezond, maar sporten tot het uiterste is niet altijd beter. Sterker nog, het kan bij fanatieke sporters risico’s met zich meebrengen.

Je denkt misschien dat je met een topconditie automatisch beschermd bent, maar dat beeld blijkt te simpel. Nieuwe inzichten laten zien dat juist intensief en langdurig sporten ook nadelen heeft.

Je bent fit, maar niet automatisch gezond

Wie regelmatig sport, leeft gemiddeld langer en verkleint de kans op ziekten. Toch betekent een goede conditie niet dat je hart automatisch in topvorm is. Onderzoekers van het Radboudumc benadrukken dat vooral sporters boven de 35 jaar een andere risicogroep vormen.

“Sporters leven gemiddeld 3 tot 6 jaar langer dan niet-sporters, maar dat betekent niet dat ze immuun zijn voor hart- en vaatziekten”, stelt het Radboudumc.

Bij jongeren spelen vaak aangeboren hartafwijkingen een rol, maar bij oudere sporters gaat het vaker om slagaderverkalking. Uit onderzoek blijkt zelfs dat meer dan 80 procent van de plotselinge hartproblemen tijdens inspanning bij 35-plussers hiermee samenhangt, meldt een studie via PubMed Central.

Waarom fanatiek sporten risico’s meebrengt

Fanatiek sporten vraagt veel van je lichaam. Jarenlange intensieve belasting kan effect hebben op je hart en bloedvaten. Denk aan hoge pieken in je bloeddruk tijdens trainingen en veranderingen in het hartweefsel. Dat betekent niet dat sporten ongezond is, maar wel dat ‘meer’ niet automatisch ‘beter’ is.

Volgens inspanningsfysioloog Thijs Eijsvogels (Radboudumc) viel deze groep lange tijd tussen wal en schip: niet ziek, maar ook geen topsporter met medische begeleiding. Juist daarom is er nu meer aandacht voor deze groeiende groep fanatieke recreanten, zoals marathonlopers en wielrenners.

Lees verder onder de video >>

Signalen die je niet moet negeren

Het lastige is dat klachten bij sporters vaak minder duidelijk zijn. Je lichaam is gewend aan belasting, waardoor signalen subtieler kunnen zijn. Let vooral op:

  • plotselinge terugval in prestaties
  • onverklaarbare vermoeidheid
  • benauwdheid of druk op de borst
  • hartkloppingen of een onregelmatige hartslag

Een sporthorloge of hartslagmeter kan hierbij helpen. Niet als diagnose, maar als signaalgever. Zie je ineens afwijkende waarden? Dan is dat een reden om verder te kijken.

De nieuwe kijk: slimmer, niet minder

De belangrijkste verandering in de nieuwste inzichten is opvallend geruststellend: je hoeft niet te stoppen met sporten. Integendeel. Het gaat om slimmer trainen.

Een voorbeeld uit de praktijk laat dat goed zien. Een fanatieke sporter die zich fit voelt, ontdekt via een scan toch slagaderverkalking. Zijn aanpak? Niet stoppen, maar aanpassen: beter luisteren naar zijn lichaam, zijn hartslag monitoren en op tijd gas terugnemen. “Je hoeft niet minder te sporten, maar wel bewuster”, is de kern van de nieuwe richtlijn.

Lees verder onder het bericht >>

Wat je zelf kunt doen als fanatieke sporter

Als je intensief sport, is het verstandig om verder te kijken dan alleen je prestaties. Je gezondheid zit ook in wat je niet direct voelt. Experts adviseren om regelmatig te controleren:

  • cholesterol
  • bloeddruk
  • bloedsuiker

Laat dit bijvoorbeeld eens in de paar jaar checken via je huisarts. Zeker als hart- en vaatziekten in je familie voorkomen, is dat geen overbodige luxe.

Meer sporten is niet altijd beter

De grootste misvatting blijft dat sporten altijd alleen maar positief is. In de basis klopt dat, maar bij extreme belasting ontstaat een nuance. Je lichaam profiteert van beweging, maar langdurige en intensieve inspanning kan tegelijkertijd zwakke plekken blootleggen. Dat maakt gezondheid complexer dan alleen “fit zijn”. De conclusie is daarom helder: sporten blijft één van de beste dingen die je kunt doen, maar overdrijven kan juist averechts werken.

De balans die werkt

Uiteindelijk draait het om balans. Je hoeft je sportdoelen niet los te laten, maar je moet ze wel afstemmen op je lichaam. Zeker na je 35e verandert je risicoprofiel, ook al voel je je topfit. Blijf dus vooral sporten, maar doe het bewust. Luister naar signalen, ken je cijfers en durf soms een stap terug te doen. Want juist dat maakt je op de lange termijn sterker en gezonder.

Bronnen

Radboudumc, RTL Nieuw

Meer over: