Hoe heet een theorie die bewezen is?

Ik zie heel vaak het argument terug komen (en dan met name uit de religieuze en alternatieve hoeken): "Theorieën zijn slechts theorieën zolang ze niet bewezen zijn."

Na nu dus weer de zoveelste discussie alleen al hier op GV waar dit argument gebruikt wordt, wil ik toch wel eens weten hoe je dan iets noemt dat *wel* bewezen is.

Bijvoorbeeld: mensen beweren dat de evolutietheorie niet bewezen is en 'alleen maar een theorie is'. Waar spreek je dan van wanneer die evolutie wel bewezen is/zou zijn (ga er puur hypothetisch als gedachte-experiment voor het doel van de vraagstelling eens van uit)? Als ik de argumenten goed begrijp praat je dan niet meer over een evolutieTHEORIE maar over iets anders.

Ik begrijp dat er enige verwarring rond de term theorie kan zijn door het verschil tussen het leren van theorie en de praktische uitvoering van het geleerde maar naar mijn idee verklaard dit de bovengenoemde stelling niet.
Ik zie ook enige verwarring tussen de begrippen 'hypothese' en 'theorie' maar mijn vraag gaat dus puur om de definitie van 'theorie' zoals deze hier gepresenteerd wordt.

Weet jij het antwoord?

/2500

Je bedoeld een feit?

Het ligt eraan in welke "wereld" je het woord gebruikt. In het gewone maatschappelijke spraakgebruik wordt het woord 'theorie' gebruikt om het tegenovergestelde van 'praktijk' aan te duiden. Bijvoorbeeld: "In theorie heeft een voetganger op een zebrapad voorrang, in de praktijk rijden automobilisten gewoon door." In de wetenschap betekent het woord 'theorie' niets anders dan 'beschrijving van de werkelijkheid'. Een theorie is dus een beschrijving - soms een korte, soms een heel uitgebreide. In die zin is er geen verschil tussen een onbewezen theorie en een bewezen theorie. Je moet het verschil dus echt verwoorden zoals ik het hier doe: je moet het woord 'bewezen' of 'onbewezen' erbij zetten. Wat in de wetenschap vaak wordt gedaan, is een (nog?) onbewezen theorie een hypothese te noemen. Maar goed, een theorie is dus gewoon een beschrijving. Zoals bijvoorbeeld bij de elektriciteitstheorie, of de zwaartekrachtstheorie - beide zijn al lang en breed bewezen, maar toch heten ze - althans in de wetenschap - nog steeds 'theorie'.

Volgens de mythbusters: Busted!

Persoonlijk vind ik het moeilijk om hard te zeggen dat een theorie bewezen is. Want het de theorie wordt vaak gevormd vanuit een bepaald oogpunt. En vooral religieuze en alternatieve hoeken, wordt een theorie gevormd vanuit een bepaalde gedachte Naar mijn mening zijn alleen natuurkundige wetten als echte feiten te beschouwen en de rest is een theorie, of en vanuit een bepaalde optiek bewezen theorie.

Een theorie die bewezen is, heet gewoon een theorie. Als het niet bewezen was, zou het een hypothese zijn. Critici van de evolutietheorie, die roepen 'dat het niet bewezen is, omdat het een theorie is', spelen gewoon woordspelletjes waar geen enkele wetenschapper een boodschap aan heeft.

een wet bijv de tweede wet van newton

Significant. Dan is het wetenschappelijk aangetoond. Zeggen ze ook vaak in wasmiddelreclames. :-)

misschien heet een theorie die bewezen is een stelling of niet??

Volgens mij heet een theorie die bewezen wordt: een wet, bij natuurkundige bezigheden in ieder geval. Eerste, tweede en derde wet van Newton. Of de wet van Ohm. Vaak wordt de benaming van de theorie die klopt aangegeven door de het onderwerp wat onderzocht is + de onderzoeker ervan. Denk maar aan, het atoommodel van Bohr

Het verstandigst is het om het uit te leggen aan de hand van wiskundige theorieën als de groepentheorie en de speltheorie. Er zijn bepaalde veronderstellingen nodig en de theorie bouwt dan aan de hand van deze vooronderstellingen een aantal bewezen stellingen op die bruikbaar kunnen zijn. Economen en ecologen kunnen gebruik maken van de speltheorie en zolang aan de vooronderstellingen van de theorie wordt voldaan in de ecologische en economische werkelijkheid dan zullen al de stellingen van de speltheorie toepasbaar zijn bij het modelleren van de economische of ecologische werkelijkheid. In dit geval kun je dus alleen de toepasbaarheid van de theorie in een reële situatie in twijfel trekken en niet de theorie als zodanig. Hetzelfde geldt eigenlijk ook voor fysische theorieën, als de relativiteistheorie. De vooronderstellingen zijn meestal erg voor de hand liggend, de belangrijkste voor de relativiteitstheorie is dat het niet uit mag maken voor de natuurwetten of een waarnemer zich in een bewegende of stilstaande toestand bevindt. Dit omdat voorwerpen en waarnemers zich alleen ten opzichte van elkaar kunnen bewegen en een stilstaande toestand niet objectief vast te stellen is.

Stel zelf een vraag

Ben je op zoek naar het antwoord die ene vraag die je misschien al tijden achtervolgt?

/100