Waarom zijn er geen aparte letters voor de klanken oe, ei/ij, ui, ie en au?

Waarom hebben we er voor gekozen om deze klanken met twee bestaande letters aan te geven ipv een aparte letter voor deze letters te creeëren?

Weet jij het antwoord?

/2500

Het beste antwoord

Goeie vraag! Maar er is nergens voor gekozen. Een taal leeft en verandert. Neem nu de letter IJ. De ij is van oorsprong een verlengde i. Woorden als prijs en schijnen werden in de Middeleeuwen geschreven als prise en schinen. Om in de schrijftaal duidelijker aan te geven dat deze i lang moest worden uitgesproken, verdubbelde men hem: priise, sc(h)iint ('schijnt'). Later kreeg de tweede i een haaltje (j). Dat was mede omdat er in de Middeleeuwen vaak geen punt op de i werd gezet en ii soms verward werd met de u. Vanwege die verwarring met de u raakte overigens ook de y (de i-grec) in sommige woorden in gebruik als schriftelijke weergave van een [ie]-klank. Het woord wijf (in de Middeleeuwen uitgesproken als [wief]) kon volgens Nicoline van der Sijs (in haar boek Taal als mensenwerk. De geschiedenis van het ABN) geschreven worden als wif, wiif, wyf en wief. In de loop van de zestiende eeuw veranderde de uitspraak van de ij: van [ie] naar [ei]. De ei is ontstaan uit een e voor woorden met -nd of -nt (wij zeggen einde, maar het Duits nog steeds Ende), uit de Germaanse lettercombinatie egi (zo kennen wij zeil en het Duits Segel), of uit de combinatie ai (heide, naast het Gotische haidi). De ei werd vroeger uitgesproken als [ee] en later als [ai]. Tussen 1500 en 1700 veranderde de uitspraak in [ei]. Je moet maar eens Googelen op 'tweeklank' of 'diftong'. Overigens blijft de taal in beweging en misschien verdwijnen de tweeklanken wel weer. Dat zou je denken als je Ruth Jacott hoort zingen: BLAAIF BAAI MAAI!!!

Elke taal heeft zijn eigen favoriete klanken en ook de eigen mogelijkheden om die vast te leggen... Dat verschilt van taal tot taal... dus to-taal verschillend... Er zijn maar 5 klinkers en veel meer klinker-geluiden te maken, dus nemen wij als oplossing een combinatie van klinker, zoals jij die in de vraag al liet zien... En we moeten het met ongeveer 26 letters doen... Wij met 26, maar bij de buren kan dat al weer anders zijn dat aantal... En het chinees, een pictografische taal, wel honderden tekens... vandaar...

Het alfabet bestond al langer. En omdat er maar 5 klinkers zijn, moesten we creatief zijn. In Duitsland doen ze er allemaal puntjes op en dergelijke, en wij doen het op deze manier.

Ik vind het juist getuigen van efficiënt taalgebruik. Niet voor elk geluid of elk woord een ander teken of karakter. Wij hebben in principe 15 open klanken, gevormd door slechts 5 klinkers. a (dag), aa (laag) e (lek), ee (week) i (ding), ie (piek) o (log), oo (hoog) u (rust), uu (vuur) ei/ij (rijst) oe (koe) ui (uit) au/ou (oud) eu (deuk) In het Spaans hebben ze slechts 5 klanken, gevormd door de zelfde 5 klinkers. Als je in het Spaans de klinkercombinatie ei ziet dan spreek je het uit als twee aparte klinkers de e (zoals uit onze lek) en de i (die klinkt als onze ie). Als je dit nou heel vlug achter elkaar uitspreekt e-ie (steeds sneller) dan merk je dat het gaat klinken als onze ei. Hetzelfde geldt voor het de Spaanse combinatie au. De Spaanse u klinkt zoals onze oe. Spreek heel vlug achter elkaar a-oe uit en dan snap je waarom au als au klinkt. Het is dus geen toeval dat we bepaalde klinkercombinaties voor bepaalde klanken hebben gekozen in plaats van nieuwe tekens. Overigens zou je jouw vraag ook kunnen uitbreiden naar medeklinkers. Waarom hebben we geen aparte letter voor ng bijvoorbeeld? Of voor ch?

Er is in de jaren 70 wel eens spraken geweest deze apart te vermelden aan het einde van het alfabet. Behalve de oe, ei, ij, ie, au, ou en eu. Heb je ook nog samen gestelde medeklinkers, zoals de ng, (ring), of nk. (klink). Maar wat dacht je van de volgende sch, ch, sj. Ook zijn er in het Nederlands woorden die niet van oorsprong Nederlands waar van de klanken samen gesteld worden uit aparte klinkers. Cadeau is er wel een van: eau = 0

Stel zelf een vraag

Ben je op zoek naar het antwoord op die ene vraag die je misschien al tijden achtervolgt?

/100