Bron: Canva. Lood in oude waterleidingen brengt gezondheidheidsrisico's met zich mee.
Via je tuin, waterleidingen of oude verf kun je in aanraking komen met lood. Dat zorgt voor onrust, zeker als kinderen in de tuin spelen of je water uit oude leidingen drinkt. Gezondheidsinstanties waarschuwen nog steeds dat je er alert op moet blijven. Het is een giftige stof die zich in je lichaam ophoopt. Dat maakt het gevaarlijk, omdat je het vaak niet meteen merkt. Vooral kinderen zijn kwetsbaar.
Hoewel lood tegenwoordig niet meer wordt gebruikt in benzine, verf en leidingen, zit het nog wel in oude woningen, oude grond. Inname kan effect hebben op je gezondheid, bijvoorbeeld als het lood in je moestuin zit of je water drinkt uit loden drinkwaterleidingen.
Waar kom je lood nog tegen?
Je komt tegenwoordig vooral via oude materialen of vervuilde grond met lood in aanraking. Dat gebeurt meestal op 3 plekken: in de bodem, in waterleidingen en in oude verf.
Veel gemeenten waarschuwen inwoners voor lood in de bodem, vooral in oude stadscentra en voormalige industriegebieden. Lood blijft namelijk heel lang in de grond aanwezig. Lood komt het vaakst voor in bodem, verf en waterleidingen.
Loden waterleidingen vormen nog steeds een probleem in oudere huizen. Vooral woningen die vóór 1960 zijn gebouwd, kunnen nog over loden leidingen beschikken. Via drinkwater kan het langzaam in je lichaam terechtkomen. Met alle nadelige gezondheidseffecten van dien.
Daarnaast bevatten oude huizen nog verf waarin lood is verwerkt. Als die verf schilfert, kunnen vooral kinderen kleine stukjes binnenkrijgen via stof of verfdeeltjes.
De gezondheidsrisico’s
Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie tast lood meerdere organen aan en wordt het opgeslagen in botten en tanden, waar het zich langzaam ophoopt. Lood kan verschillende lichaamssystemen aantasten en is vooral schadelijk voor jonge kinderen, stelt de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). De gevolgen kunnen zijn:
- slechtere hersenontwikkeling bij kinderen
- leerproblemen en concentratieproblemen
- hogere bloeddruk bij volwassenen
- nierschade
- problemen met bloedaanmaak
Bij kinderen kan lood zelfs leiden tot een lager IQ en gedragsproblemen, aldus UNICEF. Ook bij volwassenen kan langdurige blootstelling gevolgen hebben.
Hoe kom je erachter of er lood in jouw omgeving zit?
Veel mensen weten niet dat ze met lood in aanraking komen. Toch kun je het vaak redelijk eenvoudig controleren. Let op het volgende:
- Je woont in een huis van vóór 1960
- Je woont in een oud stadscentrum
- Je hebt oude verf die afbladdert
- Je hebt een moestuin in oude grond
- Je leidingen zijn dof grijs en zacht met een bobbelige vorm
Lees verder onder de video >>
Je kunt een water- of grondtest laten uitvoeren via de gemeente of een laboratorium. Steeds meer gemeenten hebben kaarten waarop staat waar lood in de bodem zit. Je kunt het ook zelf testen:
Wat kun je doen om risico’s te beperken?
Als blijkt dat er lood in je omgeving zit, hoef je niet meteen te verhuizen. Je kunt wel maatregelen nemen om het risico te beperken. Denk aan:
- handen wassen na tuinieren
- schoenen uitdoen in huis
- groenten uit bakken met schone aarde kweken
- stof en dweil regelmatig
- laat loden leidingen vervangen
Als je loden leidingen hebt, wordt vaak aangeraden om tijdelijk flessenwater te drinken totdat de leidingen vervangen zijn.
Een actueel probleem
Veel mensen denken dat lood een probleem uit het verleden is, maar dat klopt niet helemaal. Wetenschappers blijven waarschuwen dat loodvervuiling nog steeds wereldwijd voorkomt door oude infrastructuur en vervuilde grond. Het blijft daarmee een actueel volksgezondheidsprobleem, ook lang nadat het gebruik is verboden. Daarom worden regels steeds strenger. De regels voor werken met lood zijn aangescherpt.
Bronnen:
WHO, Radar, UNICEF