Waarom betekent het woord ontwaken eigenlijk precies het omgekeerde?

Klinkt een beetje cryptisch, maar beter kan ik het niet uitleggen

Weet jij het antwoord?

/2500

Het beste antwoord

Uit de 'Keur van Nederlandsche Synoniemen': Ontwaken — wakker worden. Uit den slapenden toestand in dien van waken overgaan. Ontwaken ziet op 't ophouden van den slaap; wakker worden is het beginnen van den wakenden toestand. Men kan dus niet „wakker worden uit den slaap", maar wel „ontwaken uit den slaap". Het is dus eigenlijk net zoiets als ontdooien, dat lijkt ook precies het tegenovergestelde. 'ont-' geeft een soort beginpunt aan, waarop er met het dooien wordt begonnen. Dat is ook zo met ontwaken, daar wordt met het waken (wakker zijn) begonnen. Hier nog wat info over het voorvoegsel 'ont-' http://www.onzetaal.nl/advies/ontdooien.php

Ontwaken is wakker worden. Well in het Engels hebben we ook wake en awake. Waken is ergens opletten. Ontwaken dan let je niet meer op cryptisch gezien. Je slaapt dan. Toegevoegd na 1 minuut: Waken is eigenlijk wakker blijven. Wilde ik nog even toevoegen.

Ont betekent niet het omgekeerde, of tegengestelde, maar eerder "Beginnen met" of aanvangen Ontwaken is dan aanvangen met waken. Ontnuchteren is dan aanvangen met nuchter worden. Toegevoegd na 8 minuten: o nee , bij ontsluiten dan weer niet.

Bij het voorzetsel 'ont-' zijn twee mogelijkheden: Het kan een verwijdering aangeven (ontharen), maar het kan ook 'beginnen te' betekenen (ontwaken).

De grondbetekenis van 'ont' is: tegen, tegenover. Die betekenis kan zich naar twee zijden ontwikkelen, namelijk tot nadering of tot verwijdering. De eerste soort komt niet zo heel vaak voor. Een paar voorbeelden zijn ontgelden, onthalen, ontvangen, ontmoeten en ontbieden. Het voorvoegsel geeft aan dat de persoon die het onderwerp is zich richt tot een tweede persoon. De tegenovergestelde opvatting is veel gebruikelijker. Ontaarden, ontwortelen, ontboezemen, ontketenen, ontplooien, ontvouwen, ontladen, ontmaskeren, enz. Uit dat begrip van verwijdering uit of van iets heeft zich in de loop der tijd een nieuwe betekenis ontwikkeld. Namelijk die van scheiding, zoals in ontbinden en ontleden. Daarop sluit een groot aantal werkwoorden aan waarin 'ont' de betekenis heeft van: het tegenovergestelde van hetgeen het grondwoord uitdrukt. En aan de andere kant een groot aantal van een zelfstandig naamwoord afgeleide werkwoorden waarin 'ont' de betekenis heeft van: ontneming of verlies. Die betekenis van 'het tegenovergestelde' geeft aan dat het werkwoord een ontkenning bedoelt. Hier staat ont- vrijwel gelijk aan on-. Die ontkennende betekenis kan zich voordoen als werkelijk ontkennend begrip, of als een positief begrip wat het tegendeel bevestiigen. Voorbeelden van bevestigende begrippen: ontgroeien = kleiner worden, ontdoen = vernielen. En voorbeelden van ontkennende begrippen: ontgroenen, ontstaan, ontkennen, ontslapen. Tenslotte is er een hele grote groep werkwoorden die het overgaan naar een andere toestand aanduiden. Oorspronkelijk betekenden die allemaal: beginnen te.... Bijvoorbeeld ontstaan, ontbranden, ontdooien, ontkiemen, ontploffen, en ook jawel ontwaken. Maar er kwamen nog weer andere bij om de werking van een voorwerp aan te duiden, zoals ontbijten, ontginnen, ontroeren en ontsteken. Dan gaat het om het ergens uit te voorschijn komen. En dan heb je nog niet alle soorten ont- woorden verklaard. Kortom, er is geen verband te leggen tussen het ene en het andere ont- werkwoord. Dus dit is warempel een héle goeie vraag!

Bronnen:
http://www.dbnl.org/tekst/verd003voor01_01...

Ik zou zeggen ontslapen ( overlijden). Technisch gesproken zou het echter gaan slapen moeten zijn, ontwaken is immers wakker worden en ontslapen betekent taalkundig iets heel anders. Toegevoegd na 13 minuten: dan het tegenovergestelde van ontwaken. Zo had je een tijdje geleden de reclame Ziektekostenverzekering ....i. ontzorgt. Ontzorgen is echter je ergens van ontdoen ( in de vuilnis doen). Je kunt dus bij het woordje ont..... niet het tegengestelde (deel)werkwoord zetten om een tegenstelling van het totaalwoord te krijgen. Ook woorden als ontdekken , ontzenuwen, ontgiften enz. geen woorden die met ont ervoor in een tegenstelling veranderd kunnen worden. Ik zie het voorvoegsel ont dus als een woorddeel die een zeer specifieke betekenis geeft aan het aangekoppelde werkwoord. Zo is ontgiften het tegenovergestelde van vergiftigen. Bij ontwaken is dat anders , je kunt niet verwaken maar (je) wel verslapen.

Stel zelf een vraag

Ben je op zoek naar het antwoord die ene vraag die je misschien al tijden achtervolgt?

/100