Bron: © Canva. Winkelen met AI? Let dan wel op er kleven risico's aan.
Je vraagt je AI om een paar groene sneakers te vinden, maat 42 en onder de 70 euro, en binnen 3 dagen te leveren. Geen uren scrollen meer, geen tientallen webshops vergelijken , je chatbot regelt het gewoon voor je. Dat is de belofte van AI-shopping, kunstmatige intelligentie die namens jou producten zoekt, vergelijkt en zelfs betaalt.
Achter dat gemak schuilt wel een keerzijde. Deskundigen waarschuwen dat deze nieuwe manier van online kopen flinke risico’s met zich meebrengt, meldt De Telegraaf.
Revolutionaire ontwikkeling
AI-shopping, ook wel ‘agentic commerce’ genoemd, is geen toekomstmuziek meer. Grote technologiebedrijven ontwikkelen systemen waarbij een AI-agent complete aankooptrajecten kan uitvoeren zonder dat jij zelf nog een webshop bezoekt. Je geeft 1 opdracht in een chatbot, krijgt een selectie voorgeschoteld en met 1 bevestiging wordt de bestelling afgerond. De AI vult automatisch je gegevens in en regelt de betaling.
Volgens marketingdeskundigen staat de retailsector aan de vooravond van een revolitionaire ontwikkeling. Consumenten vragen steeds vaker aan een chatbot waar ze iets kunnen kopen, in plaats van zelf websites te bezoeken, aldus diverse analyses. Dat betekent dat webshops zich moeten aanpassen aan de logica van AI-platforms om zichtbaar te blijven.
Lees verder onder het bericht >>
Google kan binnenkort voor je gaan winkelen en zelfs producten afrekenen. Een nieuwe AI Mode genaamd Checkout maakt het mogelijk. https://t.co/tzUbzsxuwO
— Androidworld (@Androidworld) January 12, 2026
Minder controle en meer kans op fraude
Het grootste risico van AI-shopping is dat jij de controle deels uit handen geeft. Wanneer een AI-agent zelfstandig aankopen doet, zie je niet altijd welke afwegingen worden gemaakt. Cybersecurity-experts waarschuwen dat criminelen hierop inspelen met geavanceerde nepwebshops en frauduleuze constructies die ook voor AI-systemen geloofwaardig lijken, stelt Visa in een analyse over agentic commerce.
Daarnaast groeit de zorg dat AI-agents kunnen worden misleid via phishing-achtige technieken, waarbij systemen onbedoeld gevoelige informatie prijsgeven, meldt de Financial Times. Als jouw AI zelfstandig kan betalen, dan kan misbruik grote financiële gevolgen hebben.
Privacy onder druk
AI-shopping werkt alleen als het systeem jouw voorkeuren, koopgedrag en betaalinformatie analyseert. Dat betekent dat grote hoeveelheden persoonlijke data worden opgeslagen en verwerkt. Privacy-toezichthouders waarschuwen dat transparantie over datagebruik vaak ontbreekt en dat gegevens mogelijk buiten Europa worden verwerkt, aldus de Britse privacywaakhond ICO.
Wanneer een AI-agent een aankoop afrondt, gaan je gegevens niet alleen naar de webshop, maar ook naar de AI-aanbieder. Die informatie kan worden gecombineerd met andere databronnen om jouw koopgedrag verder te analyseren. Jij hebt daar als consument vaak maar beperkt inzicht in.
Onduidelijke aansprakelijkheid
Gaat er iets mis? Dan is het juridisch nog onduidelijk wie verantwoordelijk is. Bestelt de AI het verkeerde product of accepteert het systeem automatisch een duurdere optie, dan rijst de vraag: ligt de fout bij jou, bij de AI-ontwikkelaar of bij de verkoper? Juristen spreken van een grotendeels onontgonnen terrein als het gaat om aansprakelijkheid bij autonome AI-transacties, stelt advocatenkantoor TLT in een analyse over agentic commerce.
Voor jou als consument betekent dat extra onzekerheid. Je vertrouwt op een systeem, maar je rechtspositie is nog niet volledig uitgekristalliseerd.
Meer impulsaankopen
AI-shopping kan ook je koopgedrag veranderen. Doordat een AI onthoudt wat je eerder hebt gekocht en wanneer, kan het systeem je proactief aanbiedingen doen. Denk aan een melding: “Je hebt vorige maand sneakers gekocht, deze variant is nu afgeprijsd. Zal ik ze bestellen?” Dat verlaagt de drempel om opnieuw te kopen.
Marketingexperts verwachten dat dit mechanisme impulsaankopen verder zal stimuleren, aldus diverse retailanalyses. Overconsumptie ligt daardoor sneller op de loer, zeker wanneer betalen via achterafdiensten automatisch wordt geïntegreerd.
Groeiende marktmacht van AI-platforms
Als AI-agents het aankoopproces overnemen, verschuift de macht naar de platforms die deze technologie beheren. Merken en webshops worden afhankelijk van hun zichtbaarheid binnen AI-ecosystemen. Dat kan leiden tot commerciële deals die bepalen welke producten jouw AI als eerste aanbeveelt, meldt Consultancy.eu.
Jij denkt misschien dat je een neutrale selectie krijgt, maar commerciële afspraken kunnen invloed hebben op wat jouw AI-agent als ‘beste keuze’ presenteert.
Zo blijf je als consument scherp
Wil je toch gebruikmaken van AI-shopping? Zorg dan dat je altijd een expliciete bevestiging geeft voordat een aankoop wordt afgerond. Controleer je privacy-instellingen en beperk automatische betaalmachtigingen waar mogelijk. Gebruik alleen diensten die transparant zijn over hun algoritmes, datagebruik en veiligheidsmaatregelen.
Blijf opletten
AI-shopping belooft snelheid en gemak, maar vraagt om waakzaamheid. Door een AI-agent zomaar voor jou te laten winkelen, lever je een deel van je controle in. En zolang wetgeving, aansprakelijkheid en privacybescherming nog in ontwikkeling zijn, doe je er verstandig aan om kritisch te blijven. Gemak is aantrekkelijk, maar je gegevens en geld verdienen bescherming.
Bronnen:
De Telegraaf, Visa, Financial Times.