Bron: Canva. Pesticiden komen nog in allerleid producten als thee voor.
Een kop thee, een bak rijst, een snufje kruiden, de producten blijken resten van verboden pesticiden te bevatten. Voedselwaakhond Foodwatch meldt dat in de schappen van onder meer Albert Heijn en Jumbo resten zijn gevonden van bestrijdingsmiddelen die binnen de Europese landbouw niet meer mogen worden gebruikt.
Volgens Foodwatch gaat het onder meer om rijst, thee en kruiden uit landen buiten Europa. De organisatie noemt het onbegrijpelijk dat verboden stoffen via import alsnog op het bord van consumenten belanden. De gifboemerang komt keihard terug, aldus Foodwatch.
Verboden in Europa, toch in de supermarkt
De kern van het probleem zit volgens onderzoekers in een opvallende tegenstelling. In Europa zijn diverse pesticiden verboden omdat ze schadelijk zijn voor mens, dier en milieu. Toch mogen producten uit andere landen, waar die middelen nog wel gebruikt zijn, gewoon worden ingevoerd zolang de resten onder de wettelijke limieten blijven.
Dat leidt tot een vreemde situatie. Europa verbiedt bepaalde landbouwgifstoffen voor eigen boeren, alleen importeert ondertussen voedsel waarop dezelfde stoffen nog aanwezig zijn. Foodwatch spreekt daarom van een dubbele moraal.
Uit eerdere analyses van Foodwatch blijkt bovendien dat rijst al langer hoog scoort als het gaat om resten van verboden pesticiden. Ook rozijnen, bananen en specerijen zijn regelmatig genoemd in onderzoeken naar gifresten op voedsel.
Supermarkten wijzen op controles
Supermarkten benadrukken dat producten die in de schappen liggen voldoen aan de Europese voedselveiligheidsregels. Volgens eerdere reacties van supermarkten controleren zij producten met steekproeven en hanteren sommige ketens zelfs strengere normen dan wettelijk verplicht is.
Toch vindt Foodwatch dat onvoldoende. De organisatie stelt dat supermarkten veel actiever moeten sturen op gifvrije teelt en strengere eisen moeten stellen aan buitenlandse leveranciers. Vooral bij graanproducten, rijst en thee zou nog weinig vooruitgang zijn geboekt.
Albert Heijn en Jumbo liggen daarbij extra onder een vergrootglas omdat zij tot de grootste supermarktketens van Nederland behoren. Beide ketens zeggen al langer bezig te zijn met verduurzaming en uitbreiding van biologische producten. Foodwatch vindt die stappen nog te vrijblijvend.
Zorgen groeien onder consumenten
Op sociale media reageren consumenten geschrokken. Vooral het idee dat verboden pesticiden alsnog via importproducten in Nederland terechtkomen, zorgt voor discussie. Sommige consumenten geven aan vaker biologisch te willen kopen, terwijl anderen juist pleiten voor strengere importregels binnen Europa.
Voedingsdeskundigen benadrukken ondertussen dat consumenten niet direct in paniek moeten te raken. De aangetroffen resten blijven meestal onder de wettelijke limieten. Toch groeit de maatschappelijke discussie over de vraag of “veilig volgens de wet” automatisch betekent dat iets ook echt gezond en wenselijk is op lange termijn.
Oproep tot strengere regels
Foodwatch adviseert de Europese Commissie harder in te grijpen. De organisatie pleit voor een verbod op de export én import van pesticiden die in Europa zelf verboden zijn. Ook zouden supermarkten transparanter moeten zijn over welke bestrijdingsmiddelen bij de productie van voedsel worden gebruikt.
Voorlopig blijft het onderwerp daarmee volop op tafel liggen. Want terwijl consumenten denken gezond bezig te zijn met een kop groene thee of een rijstgerecht, blijkt achter die producten een veel grotere discussie te schuilen over voedselveiligheid, importregels en de grenzen van moderne landbouw.
Bronnen:
Foodwatch, Argos/VPRO, Distrifood