Bron: © Canva. Deze honden hebben meer risico op ademhalingsproblemen.
Het klinkt zo aandoenlijk: een hondje dat knort als een varkentje of snurkt als een volwassen vent zodra hij in slaap valt. Op social media staan er duizenden filmpjes van. Maar steeds meer liefhebbers en experts komen tot een pijnlijk besef: wat wij zien als ‘schattig’, is voor de hond vaak een lijdensweg.
Uit recente wetenschappelijke publicaties blijkt dat maar liefst 12 van de meest bekende kortsnuitige hondenrassen ernstige ademhalingsproblemen ervaren. Dierenarts Julia Hamel is er duidelijk over: “Elke gezelschapsdierenarts heeft te maken met de problemen die deze honden ervaren. Dit is niet hoe een hond hoort te zijn.”
Om welke rassen gaat het precies? Wat houdt het syndroom BOAS in? En waarom zijn zelfs de ‘minder platte’ snuiten niet altijd veilig?
Wat is BOAS en waarom is het een sluipmoordenaar?
De medische term is Brachycephalic Obstructive Airway Syndrome (BOAS). Simpel gezegd betekent dit dat de ademhaling chronisch belemmerd wordt door de bouw van de kop.
Bij deze honden is de schedel door jarenlange fokkerij extreem kort geworden, maar de inwendige weefsels (zoals de tong, neusschelpen en het zachte gehemelte) hebben nog de ‘normale’ grootte. Het gevolg is een ruimtegebrek in de kop. De luchtwegen worden permanent dichtgedrukt, waardoor deze honden, zelfs in rust, hoorbaar moeite hebben om lucht binnen te krijgen.
De schokkende cijfers: 12 van de 14 rassen getroffen
Onderzoekers van de Universiteit van Cambridge publiceerden in PLOS One schokkende resultaten. Ze onderzochten 14 populaire kleine rassen. Slechts 2 rassen brachten géén zware ademhalingsgeluiden voort: de Pomeriaan en de Maltezer.
De overige 12 rassen vertoonden allemaal vormen van BOAS. En dat beperkt zich niet tot de bekende Mopshond of Franse Bulldog.
De lijst: Deze 12 rassen lopen het meeste risico
Bij de volgende rassen komen ernstige ademhalingsproblemen het vaakst voor. In Nederland zijn de regels voor het fokken met deze honden inmiddels flink aangescherpt (het ‘stoplichtsysteem’), maar er worden nog steeds veel pups met te korte snuiten geïmporteerd of illegaal gefokt.
- Mopshond (Pug): Misschien wel het bekendste voorbeeld. Hun neusgaten zijn vaak niet meer dan spleetjes.
- Franse Bulldog: Enorm populair, maar vaak benauwd en gevoelig voor hitte.
- Engelse Bulldog: Door de zware bouw en korte snuit is de conditie vaak slecht.
- Bordeaux Dog: Een grote hond met een relatief korte neus, wat veel energie kost.
- Boston Terriër: Energiek van geest, maar het lichaam kan het vaak niet bijbenen.
- Cavalier King Charles Spaniël: Naast ademhalingsproblemen hebben zij vaak ook te kleine schedels voor hun hersenen.
- Shih Tzu: De platte neus zorgt vaak voor benauwdheid en oogproblemen.
- Pekingees: Een van de oudste rassen, maar door extreme fokkerij vaak zwaar belemmerd.
- Affenpinscher: Het ‘apengezichtje’ zorgt voor een vernauwde luchtpijp.
- Griffon Bruxellois: Een klein ras met een zeer korte snuit.
- Griffon Belge: Vergelijkbaar met de Bruxellois, met dezelfde ademhalingsrisico’s.
- Petit Brabançon: De kortharige variant van de Griffon-familie.
Lees ook: ‘Zo schattig dat het pijn doet’: campagne tegen dierenleed gestart: nieuwe regels.
Cijfers van de zwaarst getroffen rassen
De cijfers liegen er niet om. Vooral bij de volgende rassen is de kans op een gezonde ademhaling schrikbarend klein:
- Pekingees: Dit ras scoort bijzonder slecht. Slechts 10,9% van de onderzochte honden had géén belemmerde ademhaling.
- Engelse Bulldog: Scoort vergelijkbaar slecht als de Pekingees.
- Japanese Chin: Ook hier is het risico enorm; slechts 17,4% ademt vrij.
- Shih Tzu, Boston Terriër & King Charles Spaniël: Bij deze groep is 25% tot 50% van de honden flink getroffen door BOAS.
Ook rassen die er op het oog iets ‘beter’ uitzien, zoals de Cavalier King Charles Spaniël, de Boxer en de Chihuahua, lopen risico’s, al deden zij het in het onderzoek relatief iets beter.
De tekst gaat onder de video verder >>
Hoe herken je of jouw hond lijdt? (Het is niet ‘normaal’)
Veel eigenaren denken dat het geknor “bij het ras hoort”. Dat is een misvatting. Een gezonde hond hoort geruisloos te ademen. Let op deze alarmsignalen:
- Weinig uithoudingsvermogen: Na een kort stukje wandelen al volledig buiten adem zijn.
- Luidruchtige ademhaling in rust: Gieren, piepen of zwaar snurken terwijl de hond niet actief is.
- Slaapproblemen: Honden die niet op hun zij durven liggen omdat hun keel dan dichtvalt. Ze slapen vaak zittend of met een speeltje in de bek om de luchtweg open te houden.
- Eetproblemen: Niet kunnen eten en ademen tegelijk, wat leidt tot verslikken of kokhalzen.
- Oververhitting: Omdat honden hun warmte kwijtraken via hijgen (wat bij BOAS-honden niet goed lukt), is er een groot risico op flauwvallen of een hitteberoerte.
- Blauwe tong: Bij inspanning of stress (dit is een spoedgeval!).
- Flauwvallen: Door zuurstofgebrek tijdens opwinding of hitte.
- Snurken in rust: Ook als de hond wakker is.
De Nederlandse regels: Streng, maar met een achterdeurtje
In Nederland is de wetgeving inmiddels aangescherpt. Er mag niet meer gefokt worden met honden waarvan de snuit korter is dan een derde van de schedellengte. Ook mogen de dieren in rust geen ademhalingsgeluiden maken.
Hoofddocent Hille Fieten noemt deze aanpak terecht streng, maar waarschuwt voor de mazen in de wet. De import van buitenlandse honden (die niet aan deze eisen voldoen) blijft een groot probleem. Daarnaast geldt de wet voor alle kruisingen met een korte snuit, iets wat veel kopers vergeten.
Lees ook: Horrorfokker Jan P. blijft pups verkopen ondanks veroordeling.
Wat kun jij doen? Advies voor (toekomstige) eigenaren
Wil je voorkomen dat je een hond koopt die zijn leven lang naar adem moet happen? Guido Geerts van Stichting Welzijn voor de Hond is helder: “Niet het uiterlijk van de hond moet leidend zijn, maar diens aantoonbare gezondheid.”
Volg deze adviezen:
- Kijk verder dan het uiterlijk: Kies bij voorkeur géén hond met een extreem korte snuit of zichtbaar nauwe neusgaten.
- Vraag om de Cambridge BOAS-test: Dit is de wereldwijde standaard. In tegenstelling tot een simpele inspectie, is dit een objectieve meetmethode om de conditie van de luchtwegen te testen. Vraag de fokker naar de resultaten van de ouderdieren.
- Wees kritisch op trends: Social media staat vol met ‘grappige’ filmpjes van snurkende honden. Realiseer je dat dit geluid een roep om hulp is, geen teken van tevredenheid.
- Operatie: Heeft jouw hond al klachten? Een operatie waarbij de neusgaten worden verwijd en het zachte gehemelte wordt ingekort, kan de kwaliteit van leven enorm verbeteren.
- Gewicht: Houd je hond slank. Overgewicht verergert de ademhalingsproblemen aanzienlijk.
Lees ook: Katten en honden steeds dikker, dit zijn de risico’s.
Liefde voor honden betekent dat we hun gezondheid op één zetten. Een hond hoort te kunnen rennen, spelen en slapen zonder strijd om zuurstof.