Draai voor klassieke weergave

Last van wintertenen? Dit kun je er tegen doen

Het koude winterweer kan veel kwaaltjes met zich meebrengen. Zo kun je last krijgen van pijnlijke, jeukende en tintelende voeten. De kans is groot dat je dan te maken hebt met wintertenen, ook wel perniones genoemd. Wij leggen uit wat de oorzaken en symptomen van deze aandoening zijn en wat je er het beste tegen kunt doen.

Wat zijn wintertenen?

De klachten bij wintertenen ontstaan meestal wanneer je na een lange periode van kou ineens omgeven bent door warmte. Uit het niets ontstaan er rode of paarse plekken op je tenen. De plekken zwellen soms op, jeuken of geven een branderig en pijnlijk gevoel. Een echt medicijn voor perniones bestaat niet, maar wanneer het lichaam weer volledig is opgewarmd verdwijnen de klachten als sneeuw voor de zon. Juich niet te vroeg, dit kan soms wel weken duren. Voorkomen is daarom beter dan genezen! 

Wat zijn de symptomen van wintertenen?

Bij winterhanden of wintertenen krijg je, nadat je in de kou bent geweest, last van de volgende klachten:

  • Jeuk, een branderig gevoel of pijn aan vingers of tenen
  • Één of meer roodblauwe of paarsblauwe plekken
  • De plekken kunnen een beetje gezwollen zijn
  • Vaak zitten de plekken zowel op de linker als op de rechter lichaamshelft

Als het erger wordt kunnen er ook blaren, wondjes en ontstekingen ontstaan. De klachten gaan meestal binnen enkele weken vanzelf over. Soms houden de klachten de hele winter aan. Bij kouder weer heb je meestal meer klachten, bij zachter weer minder klachten. Ieder jaar kunnen de klachten terugkomen. Je kunt ook klachten krijgen zodra je werkt in een koelcel of een gekoelde ruimte.

Vrouwen hebben vaker last van wintertenen

Wintertenen is een veel voorkomende aandoening. Ongeveer één op de tien Nederlanders heeft er last van (gehad). De één is er gevoeliger voor dan de ander, maar vrouwen hebben er wel vaker last van dan mannen. Vooral mensen die te weinig bewegen of mager zijn, lopen meer risico op. Aderaandoeningen zijn ook een belangrijke risicofactor. Daarnaast kan het in bepaalde families vaker voorkomen, dus erfelijkheid speelt ook een grote rol.

Hoe ontstaan wintertenen?

Het is niet duidelijk hoe wintertenen ontstaan. Als het koud is (onder de 10 tot 15 graden) kunnen de bloedvaatjes in de huid tijdelijk vernauwen en verkrampen. Als het bloed niet goed doorstroomt, ontstaat er stuwing en/ of een tekort aan zuurstof in de huid. De huid wordt (blauw) rood, gaat zwellen en ontsteken, waarbij ook blaren en wondjes kunnen ontstaan. Vooral als je door de jeuk de huid openkrabt: afblijven dus!

Wat is er aan wintertenen te doen? 

Help, je hebt last van wintertenen. Er zijn gelukkig verschillende dingen aan te doen. Als je uit de kou komt, warm dan de voeten langzaam op. Doe dit niet te snel, want dan kunnen er meer klachten ontstaan. Bij de drogist zijn er ook verschillende zalfjes te koop, deze zijn ook aan te raden. Het is verder ook verstandig om de doorbloeding te stimuleren. Dit doe je met wisselbaden – hou je voeten drie minuten in warm water en daarna 30 seconden in koud water. Eindig tot slot met warm water en begin weer opnieuw. Wanneer je klachten heel lang aanhouden, kan er vaatverwijdende medicatie toegepast worden. Hierover kan de huisarts je adviseren. 

Tips tegen wintertenen

  • Probeer kou en snelle temperatuurdaling te vermijden
  • Bescherm jezelf tegen de kou
  • Draag verwarmde of voorverwarmde handschoenen
  • Een massage kan je bloedsomloop op gang helpen
  • Houd je voeten warm en droog, met sokken van katoen of wol
  • Draag waterdichte schoenen
  • Draag zo warm mogelijke kleding
  • Zorg dat je huis en werkplek warm genoeg zijn
  • Vermijd schuren, wrijven of krabben op plekken van de huid die door de kou verkleurd zijn
  • Regelmatig bewegen helpt mee aan de gezonde bloedstroom
  • Smeer de beschadigde plekken in met een vette en verzorgende crème om de pijn en jeuk te verzachten
  • Stop met roken. Roken vermindert de doorbloeding van de huid
  • Vermijd strakke kleding. Strakke kleding zorgt er namelijk voor dat je bloedstroom wordt afgekneld, waardoor je het nog kouder krijgt.

Lees ook:

Let op: Startpagina geeft geen medisch advies. Raadpleeg bij gezondheidsklachten altijd een arts.

Auteur: Ilse Bloemendal