Bron: © Canva. Het filmen van slachtoffers moet keirhard worden aangepakt, vindt men in Den Haag.
Het filmen van slachtoffers na een ongeluk of geweldsincident wordt hard aangepakt als het aan de politiek ligt. Steeds vaker pakken omstanders hun telefoon om te filmen, waarna de beelden op sociale media belanden. In Nederland wil de politiek daar nu keihard tegen optreden. Het filmen zelf is meestal niet strafbaar, maar het delen van die beelden kan dat binnenkort wél worden.
Het kabinet en een meerderheid in de Tweede Kamer werken aan een wet die het delen van beelden van slachtoffers strafbaar maakt. Wie foto’s of video’s van slachtoffers online zet, kan een boete krijgen of zelfs een gevangenisstraf.
Lees verder onder de video
Boete tot duizenden euro’s
Volgens berichten wil de politiek dat het verspreiden van beelden van hulpbehoevende of overleden mensen strafbaar wordt, met mogelijk een jaar cel of een boete tot duizenden euro’s.
Belangrijk detail, het filmen zelf wordt niet direct strafbaar, maar het verspreiden van de beelden wel. Dat is bewust zo gedaan om de wet uitvoerbaar te houden. Het Openbaar Ministerie vervolgt bovendien alleen als slachtoffers of nabestaanden dat willen.
De reden voor de wet is duidelijk: slachtoffers worden volgens hulporganisaties vaak 3 keer slachtoffer. Eerst door het incident, daarna doordat ze gefilmd worden, en vervolgens doordat de beelden online rondgaan en reacties volgen.
Incidenten en virale beelden
De discussie laait op na meerdere incidenten waarbij beelden van slachtoffers massaal werden gedeeld. Politici en hulpdiensten klagen al jaren dat mensen eerder filmen dan helpen.
Volgens initiatiefnemers is dat onacceptabel. Beelden van gewonden of overleden personen kunnen enorm traumatisch zijn voor familieleden, zeker als ze steeds opnieuw op sociale media opduiken. Daarom moet er volgens hen een duidelijke grens komen.
Twijfels over strafbaar stellen filmen slachtoffers
Niet iedereen is overtuigd dat strafrecht de oplossing is. Privacy-experts en juristen zeggen dat handhaving lastig is, omdat beelden vaak razendsnel worden gedeeld en het moeilijk is om iedereen op te sporen.
Sommige deskundigen denken dat voorlichting en bewustwording effectiever zijn dan alleen strafbaar stellen. Toch vinden andere experts dat een wet belangrijk is om een duidelijke norm te stellen: je filmt geen mensen in hun meest kwetsbare moment.
Wat mag nu al wel en niet?
Op dit moment geldt in Nederland ongeveer dit:
- Filmen op openbare plek is meestal toegestaan
- Filmen van slachtoffers kan privacy schenden
- Hulpdiensten hinderen tijdens filmen is strafbaar
- Beelden online zetten kan privacywet overtreden
- Nieuwe wet moet delen van beelden expliciet strafbaar maken
Kort gezegd, je mag vaak filmen, maar je mag de beelden niet zomaar publiceren. De boodschap van hulpdiensten blijft ondertussen simpel: Bel eerst 112 en help, film niet.
Bronnen:
RTL Nieuws, Nieuwsuur