Bron: ChatGPT. Donkere wolken pakken zich samen boven Nederland. De AIVD spreekt van zorgwekkende dreiging.
De dreiging in Nederland is volgens de AIVD momenteel van een orde die de dienst niet eerder zag. Directeur-generaal Simone Smit zei vandaag dat er in de 80 jaar dat de AIVD en haar voorlopers bestaan, geen vergelijkbaar dreigingsbeeld is geweest. Volgens haar komt dat doordat meerdere risico’s tegelijk samenkomen, van geopolitieke spanningen tot digitale dreiging en radicalisering.
Bekijk de video en lees daarna verder >>
Jongeren steeds vaker in beeld
Opvallend is dat de AIVD zich nadrukkelijk zorgen maakt over jongeren die online radicaliseren. Extremistische ideeën verspreiden zich snel via sociale media en besloten netwerken, waardoor jongeren er relatief makkelijk mee in aanraking komen.
Die ontwikkeling is ook terug te zien in de cijfers: ongeveer 1 derde van de IS-aanhangers, die de AIVD volgt, is jonger dan 24 jaar. Dat noemt de dienst zorgwekkend. Jongeren opereren bovendien vaak minder zichtbaar, wat het voor de veiligheidsdiensten lastiger maakt om vroeg in te grijpen.
Veiligheid volgens AIVD niet eerder zo onder druk sinds Tweede Wereldoorlog https://t.co/MfQuOEn60c via @NUnl Wat worden we weer bang gemaakt. Iets gaat weer miljarden kosten 🤬
— Geke (@GekeZoekt) April 23, 2026
Voorbeeld: jongeren en Russische hackers
Smit gaf een concreet voorbeeld van hoe verschillende dreigingen in elkaar kunnen grijpen. In Den Haag liepen 2 jongeren rond met een zogeheten wifi-sniffer, een apparaat waarmee netwerkverkeer kan worden onderschept. Volgens de AIVD was er in die zaak een verband met Russische staatshackers. Het illustreert hoe individuele actoren, technologie en buitenlandse inmenging steeds vaker samenkomen.
Dreigingen lopen door elkaar
Juist die vermenging maakt de situatie volgens de AIVD uitzonderlijk. Klassieke scheidslijnen vervagen: spionage, cyberaanvallen en extremisme raken steeds meer met elkaar verweven. Daarmee verschuift ook het dreigingsbeeld. Niet 1 actor of ideologie staat centraal, maar een stapeling van risico’s die elkaar versterken.
‘Niet eerder zo gezien’
De uitspraak dat het dreigingsbeeld ‘ongekend’ is, moet vooral zo worden gelezen: niet per se dat de dreiging per definitie groter is dan ooit, maar dat de aard en combinatie ervan nieuw zijn.
Volgens de AIVD betekent dat dat Nederland zich moet aanpassen aan een realiteit waarin dreigingen minder zichtbaar zijn, sneller veranderen en vaker tegelijk optreden. De druk op de nationale veiligheid is daarmee niet tijdelijk, maar structureel geworden.
Bronnen:
NOS, Hart van Nederland, Talpa