Historie van 13 mei

Op 13 mei 2000 vond de Vuurwerkramp in Enschede plaats, waarbij de vuurwerkopslag van SE Fireworks in de wijk Roombeek ontplofte. De explosie veroorzaakte een enorme ravage: 23 mensen kwamen om het leven, waaronder 4 brandweermannen, en honderden raakten gewond. Zo’n 400 woningen werden volledig verwoest en duizenden mensen verloren hun huis. De ramp leidde tot strengere regelgeving rondom de opslag en handel van vuurwerk in Nederland. De wederopbouw van Roombeek werd aangegrepen om de wijk op een moderne en duurzame manier opnieuw in te richten. De gebeurtenis blijft een diep litteken in de geschiedenis van Enschede.

In mei 1940, tijdens de Duitse invasie van Nederland, besloot koningin Wilhelmina het land te verlaten om vanuit Londen de strijd voort te zetten. Op 13 mei vertrok zij met de torpedobootjager Hr.Ms. Jacob van Heemskerck naar Engeland. Vanuit ballingschap bleef ze een belangrijk symbool van verzet tegen de Duitse bezetter en sprak ze het Nederlandse volk moed in via radiotoespraken van Radio Oranje. Haar vertrek werd gezien als een strategische beslissing om de monarchie en de Nederlandse regering te beschermen. Koningin Wilhelmina keerde pas na de bevrijding in 1945 terug naar Nederland.

Op 13 mei 1981 werd paus Johannes Paulus II slachtoffer van een moordaanslag op het Sint-Pietersplein in Vaticaanstad. De Turkse extremist Mehmet Ali Ağca schoot de paus meerdere keren van dichtbij neer terwijl hij door de menigte reed. Johannes Paulus II raakte zwaargewond maar overleefde de aanslag na een langdurige operatie en herstelperiode. Later bezocht hij Ağca in de gevangenis om hem te vergeven voor zijn daad. De aanslag had wereldwijd grote impact en leidde tot strengere beveiligingsmaatregelen voor de paus.

In 1935 vroeg de Amerikaanse journalist en uitvinder Carl Magee patent aan voor de eerste parkeermeter. Hij ontwikkelde dit apparaat om het parkeerprobleem in drukke stadscentra aan te pakken, vooral in Oklahoma City, waar hij woonde. De parkeermeter, genaamd de “Park-O-Meter,” werd ontworpen om kort parkeren te bevorderen en de doorstroming van verkeer te verbeteren. Op 16 juli 1935 werd de eerste parkeermeter geïnstalleerd in Oklahoma City. Magee’s uitvinding verspreidde zich snel naar andere steden en veranderde voorgoed hoe parkeren werd gereguleerd.

Op 13 mei 1984 speelde Johan Cruijff zijn allerlaatste officiële wedstrijd als profvoetballer. Hij sloot zijn imposante carrière af bij Feyenoord, waarmee hij in zijn laatste seizoen verrassend zowel de landstitel als de KNVB-beker won. Cruijff speelde die dag tegen PEC Zwolle en droeg met zijn spel bij aan een overtuigende overwinning. Zijn overstap naar Feyenoord, na een succesvolle periode bij Ajax, was destijds controversieel maar bleek sportief gezien een succes. Met zijn afscheid eindigde een tijdperk waarin Cruijff het Nederlandse en internationale voetbal voorgoed had veranderd.

Op 13 mei 2008 werd de faculteit Bouwkunde van de Technische Universiteit Delft volledig verwoest door een grote brand. De brand ontstond door een gesprongen waterleiding die in contact kwam met een koffiezetapparaat, wat kortsluiting veroorzaakte. Het vuur verspreidde zich razendsnel, waardoor het iconische gebouw instortte. Gelukkig vielen er geen dodelijke slachtoffers, maar veel studenten en medewerkers verloren waardevolle projecten en onderzoeksmaterialen. De brand had een enorme impact op de TU Delft, maar leidde ook tot hernieuwde plannen voor innovatie en duurzaamheid binnen de faculteit.

Op 13 mei 1950 vond de allereerste officiële Formule 1 Grand Prix plaats op het circuit van Silverstone in het Verenigd Koninkrijk. Deze race markeerde de start van het allereerste Formule 1-wereldkampioenschap. De race is gewonnen door de Italiaanse coureur Giuseppe Farina in een Alfa Romeo, die later dat jaar ook de eerste wereldkampioen is. Silverstone was toen nog deels een oud vliegveld, wat zorgde voor een uniek en uitdagend circuit. De race trok veel publiek en is zelfs bijgewoond door koning George VI, wat het belang van het evenement onderstreepte.

13 mei is o.a. de geboortedag van:

• Daphne du Maurier (1907 – 1989) Brits schrijfster (Rebecca)
• Alexander Rybak (1986) Noors zanger (winnaar van het Eurovisiesongfestival 2009 met Fairytale)
• Debby Ryan (1993) Amerikaans zangeres en actrice (Jessie)
• Beatrice Arthur (1922 – 2009) Amerikaans actrice (o.a. Dorothy in The Golden Girls)
• Robert Pattinson (1986) Engels acteur en musicus (Twilight saga)
• Jim Jones (1931 – 1978) Amerikaans religieus cultleider (Peoples Temple)
• Ilse DeLange (1977) Nederlands zangeres
• Stevie Wonder (1950) Amerikaans zanger, producer en songwriter

• Wesak (Boeddha Dag) – Zuid-Oost Azië
• Wereld Cocktail Dag
• Europese Dag van de Beroerte
• IJsheiligen – Nederland
• Vesak Poya – Sri Lanka