In Historie van Vandaag geven wij aandacht aan gebeurtenissen op 13 juni die vroeger hebben plaatsgevonden. Mooie, treurige en bijzondere momenten uit het verleden, die wij ons misschien nog wel herinneren. (Her)ken jij ze?
Wat gebeurde er op 13 juni?
Op 13 juni 1996 schafte België als laatste Europese land de doodstraf af en in 1966 vonden de Telegraafrellen plaats in Amsterdam. In 2014 werd een uitzonderlijk grote diamant opgegraven in een mijn in Afrika, in 2005 werd Michael Jackson vrijgesproken van alle aanklachten in een grootschalig proces en in 1983 verliet Pioneer 10 als eerste door mensen gemaakte ruimtevaartuig officieel het zonnestelsel.
1996 – België schaft als laatste Europese land de doodstraf af

In 1996 schafte België als laatste Europese land de doodstraf af, al was de straf sinds 1950 niet meer voltrokken. De afschaffing was grotendeels symbolisch, omdat doodvonnissen al decennia werden omgezet in levenslange gevangenisstraffen. Met deze beslissing sloot België zich volledig aan bij de Europese norm, waarin de doodstraf als onverenigbaar met mensenrechten wordt beschouwd. De wijziging werd vastgelegd in de grondwet, waardoor herinvoering juridisch vrijwel onmogelijk werd. Hiermee werd een definitief einde gemaakt aan een straf die eeuwenlang deel uitmaakte van het Belgische rechtssysteem.
1966 – De Telegraafrellen

De Telegraafrellen vonden plaats in juni 1966 in Amsterdam, toen boze demonstranten het gebouw van dagblad De Telegraaf bestormden en vernielingen aanrichtten. De rellen ontstonden uit woede over de berichtgeving van de krant over een dodelijk politieoptreden bij een bouwvakkersstaking. De protesterende menigte bestond voornamelijk uit arbeiders en jongeren die vonden dat de krant de harde politieactie vergoelijkte. Tijdens de ongeregeldheden werden ruiten ingegooid en auto’s in brand gestoken, terwijl de politie hard ingreep met traangas en wapenstokken. De rellen markeerden een periode van groeiende maatschappelijke onrust in Nederland, waarbij het wantrouwen tegenover autoriteiten steeds groter werd.
Tekst gaat verder onder de video >>
1844 – Linus Yale verkrijgt octrooi op het deurslot

In 1844 kreeg Linus Yale een octrooi op een vernieuwend deurslot, waarmee hij de basis legde voor moderne cilindersloten. Zijn ontwerp maakte gebruik van kleine pinnen binnenin het slot, die alleen met de juiste sleutel op de juiste hoogte konden worden gebracht om het mechanisme te openen. Dit principe zorgde voor een veel veiligere en betrouwbaardere manier om deuren te beveiligen dan eerdere slotontwerpen. Later zou zijn zoon, Linus Yale Jr., het ontwerp verder verbeteren en de bekende Yale-slotindustrie oprichten. Deze innovatie blijft tot op de dag van vandaag de standaard voor veel sloten wereldwijd.
2014 – Een zeldzaam grote diamant is opgegraven

In 2014 werd een uitzonderlijk grote diamant opgegraven in een mijn in Afrika, een vondst die wereldwijd de aandacht trok. De ruwe steen woog meer dan 100 karaat en werd geprezen om zijn ongekende helderheid en perfecte structuur. Experts schatten de waarde op tientallen miljoenen dollars, waardoor het een van de meest kostbare ontdekkingen van dat jaar was. Na de opgraving onderging de diamant een nauwkeurig slijp- en polijstproces om zijn volledige schittering te onthullen. Uiteindelijk werd hij geveild en kwam hij in handen van een anonieme verzamelaar of een beroemd juwelenhuis. Deze zeldzame vondst bevestigde opnieuw de aantrekkingskracht en het financiële belang van hoogwaardige edelstenen op de internationale markt.
2005 – Michael Jackson vrijgesproken van beschuldigingen

In 2005 werd Michael Jackson vrijgesproken van alle aanklachten in een grootschalig proces dat wereldwijd de aandacht trok. De popster werd beschuldigd van misbruik, maar na een lang en intensief juridisch gevecht oordeelde de jury unaniem dat hij onschuldig was. De zaak had een enorme impact op zijn reputatie en carrière, ondanks de vrijspraak. Fans over de hele wereld vierden het vonnis, terwijl critici verdeeld bleven over de uitkomst. Na het proces trok Jackson zich grotendeels terug uit het openbare leven en verhuisde hij tijdelijk naar het Midden-Oosten. Zijn nalatenschap en de controverses rondom zijn leven blijven tot op de dag van vandaag onderwerp van discussie.
Tekst gaat verder onder de video >>
1463 – In ‘s-Hertogenbosch woedt een grote stadsbrand

In 1463 werd ‘s-Hertogenbosch getroffen door een verwoestende stadsbrand die een groot deel van de stad in as legde. Het vuur ontstond vermoedelijk in een woning en verspreidde zich snel door de nauwe, dichtbebouwde straten. Honderden huizen, kerken en andere gebouwen gingen verloren, waardoor veel inwoners dakloos raakten. De ramp had een enorme impact op de stad en leidde tot strengere bouwvoorschriften om herhaling te voorkomen. Ondanks de verwoesting wist ‘s-Hertogenbosch zich in de daaropvolgende jaren te herstellen en opnieuw op te bloeien. De brand staat nog steeds bekend als een van de grootste rampen uit de stadsgeschiedenis.
1983 – Pioneer 10 verlaat als eerste ruimtevaartuig het zonnestelsel

In 1983 verliet Pioneer 10 als eerste door mensen gemaakte ruimtevaartuig officieel het zonnestelsel. De sonde werd in 1972 door NASA gelanceerd en had als belangrijkste missie het verkennen van Jupiter, wat hij in 1973 succesvol voltooide. Na deze ontmoeting bleef Pioneer 10 verder reizen, terwijl hij gegevens over de buitenste regionen van het zonnestelsel naar de aarde stuurde. Op 13 juni 1983 passeerde het ruimtevaartuig de baan van Neptunus en werd het het eerste object dat ons zonnestelsel definitief verliet. Hoewel NASA in 2003 het laatste signaal ontving, blijft Pioneer 10 zijn reis voortzetten door de oneindige leegte van de interstellaire ruimte. Aan boord bevindt zich een gouden plaat met een boodschap aan mogelijk buitenaards leven, een stille groet vanuit de mensheid.
Tekst gaat verder onder de video >>
Er is er één jarig hoera!

13 juni is onder meer de geboortedag van:
- Jordi Warners (1995) Nederlands radio-dj (Radio 538)
- Mary Wickes (1910 – 1995) Amerikaans actrice (Sister Act)
- Steve-O (1974) Amerikaans acteur
- Aschwin zur Lippe-Biesterfeld (1914 – 1988) broer van Prins Bernhard
- Debbie Korper (1960) Nederlands actrice
- Isa Hoes (1967) Nederlands actrice (Celblok H)
- Gerrit van der Valk (1928 – 2009) Nederlands ondernemer (Hotel Van der Valk)
- Henk Wijngaard (1946) Nederlands zanger
Feest- en gedenkdagen op 13 juni

- Heilige Antonius van Padua (Sint Antonius) – Rooms-Katholicisme
- Vrijdag de dertiende
- Internationale Albinismedag
Contact met de redactie
Bekijk dagelijks onze Historie van Vandaag artikelen. Mis jij een belangrijke gebeurtenis, die vandaag heeft plaatsgevonden? Meld het aan onze redactie: pers@startpagina.nl.
Illustraties: Artist impressions door DALL-e.