In Historie van Vandaag geven wij aandacht aan gebeurtenissen op 10 november die vroeger hebben plaatsgevonden. Mooie, treurige en bijzondere momenten uit het verleden, die wij ons misschien nog wel herinneren. (Her)ken jij ze?
Wat is er gebeurd op 10 november?
Op 10 november 1918 vluchtte keizer Wilhelm II naar Nederland en in 1674 droeg Nederland officieel de kolonie Nieuw-Nederland over aan de Britten, waarmee een einde kwam aan de Nederlandse invloed in wat nu de staat New York is. Op 10 november 1965 werd het beeldje van Manneke Pis, dat symbool staat voor de Brusselse humor en folklore, van zijn sokkel gehaald en in 1969 werd de eerste aflevering van ‘Sesame Street’ uitgezonden.
1918 – Keizer Wilhelm II vlucht naar Nederland

In 1918, op 10 november, vluchtte de Duitse keizer Wilhelm II naar Nederland na het verlies van Duitsland in de Eerste Wereldoorlog en de dreigende Duitse revolutie. Zijn abdicatie werd een dag eerder op 9 november uitgeroepen, en hij zocht asiel in Nederland, dat neutraal was gebleven tijdens de oorlog. Wilhelm II vestigde zich uiteindelijk in Huis Doorn, waar hij tot zijn dood in 1941 in ballingschap leefde. Zijn vlucht markeerde het einde van het Duitse keizerrijk en de overgang naar de Weimarrepubliek.
1674 – Nederland draagt officieel Nieuw-Nederland over aan Britten

In 1674 droeg Nederland officieel de kolonie Nieuw-Nederland over aan de Britten, waarmee een einde kwam aan de Nederlandse invloed in wat nu de stad New York is. Deze overdracht was onderdeel van de Vrede van Westminster, die een einde maakte aan de Derde Engels-Nederlandse Oorlog. De kolonie, met als belangrijkste nederzetting Nieuw-Amsterdam, werd omgedoopt tot New York ter ere van de hertog van York, de latere koning James II van Engeland. Dit verdrag markeerde het einde van de Nederlandse aanwezigheid in het noordoosten van Amerika en versterkte de Britse controle over het gebied.
1965 – Diefstal van Manneke Pis

Op 10 november 1965 werd het beeldje van Manneke Pis, dat symbool staat voor de Brusselse humor en folklore, van zijn sokkel gehaald. Het beeldje werd enkele dagen later zwaar beschadigd teruggevonden. De diefstal veroorzaakte grote ophef in België en leidde tot verscherpte veiligheidsmaatregelen rondom het standbeeld. Manneken Pis werd vervolgens hersteld en opnieuw geplaatst, waar het sindsdien nog steeds een populaire toeristische attractie is. De diefstal versterkte de mythische status van het beeldje en maakte het nog bekender. Sindsdien zijn er talloze maatregelen getroffen om het beeldje tegen verdere vandalisme te beschermen.
1969 – Eerste aflevering van Sesame Street

Op 10 november 1969 werd de eerste aflevering van Sesame Street uitgezonden. Het door Joan Ganz Cooney bedachte programma combineerde poppen, acteurs en animatie om jonge kinderen op een speelse manier te leren lezen, rekenen en omgaan met elkaar. Personages als Big Bird, Ernie, Bert en Cookie Monster werden razend populair. In 1976 verscheen de eerste Nederlands-Vlaamse versie, na een proefuitzending van de VARA in 1975. In 2015 werd bekend dat het programma van de Nederlandse televisie zou verdwijnen.
Tekst gaat verder onder de video >>
1995 – Executie van Ken Saro-Wiwa en 8 andere MOSOP-leiders

In 1995 zijn de Nigeriaanse milieuactivist Ken Saro-Wiwa en acht andere leiders van de Movement for the Survival of the Ogoni People (MOSOP) geëxecuteerd door het militaire regime van generaal Sani Abacha. Saro-Wiwa en zijn medestanders voerden vreedzaam campagne tegen de vervuiling van het land van de Ogoni-bevolking door de oliewinning van het bedrijf Shell. Ondanks internationale protesten en oproepen tot vrijlating, zijn ze beschuldigd van moord en ter dood veroordeeld na een proces dat wereldwijd is veroordeeld als oneerlijk. Hun executie op 10 november 1995 leidde tot wereldwijde verontwaardiging en versterkte de aandacht voor milieu- en mensenrechtenkwesties in Nigeria. Deze gebeurtenis leidde tot de onmiddellijke schorsing van Nigeria als lid van het Britse Gemenebest van Naties.
1885 – Demonstratie van de eerste motorfiets door bouwer Gottlieb Daimler

In 1885 demonstreerde de Duitse uitvinder Gottlieb Daimler de eerste motorfiets, ook wel bekend als de Reitwagen. Dit voertuig, aangedreven door een kleine verbrandingsmotor, had 2 houten wielen en een frame dat leek op een fiets, maar was uitgerust met een interne verbrandingsmotor. De demonstratie vond plaats in Cannstatt, Duitsland, en is beschouwd als een belangrijke stap in de ontwikkeling van gemotoriseerd vervoer. Daimler’s uitvinding legde de basis voor de moderne motorfiets en was een van de vele innovaties die leidde tot de ontwikkeling van de auto-industrie.
1895 – Eerste voorstelling cinematograaf van gebroeders Lumière in Brussel

In 1895 vond de eerste voorstelling van de cinematograaf van de gebroeders Lumière plaats in Brussel. Op 1 november gaven de Franse pioniers Auguste en Louis Lumière een demonstratie van hun uitvinding, een apparaat dat zowel film opnam als projecteerde. Deze voorstelling markeerde een belangrijk moment in de filmgeschiedenis, aangezien het de eerste keer was dat bewegende beelden aan een breed publiek zijn getoond in Brussel. De gebroeders Lumière zijn vaak beschouwd als de uitvinders van de moderne cinema, en hun uitvinding luidde een nieuw tijdperk van entertainment in.
Tekst gaat verder onder de video >>
1988 – De film Buster gaat in Amsterdam in première

In 1988 ging de film Buster in première in Amsterdam, in aanwezigheid van de hoofdrolspeler Phil Collins. De film vertelt het verhaal van de Britse crimineel Buster Edwards, die betrokken was bij de beruchte Great Train Robbery van 1963. Phil Collins, vooral bekend als muzikant en zanger van Genesis, speelde de hoofdrol en droeg bij aan de soundtrack met het bekende nummer “A Groovy Kind of Love”. De première in Amsterdam trok veel aandacht, mede door Phil Collins’ aanwezigheid, en de film kreeg positieve reacties voor zowel de acteerprestaties als de muziek.
Tekst gaat verder onder de video >>
Er is er één jarig hoera!

10 november is o.a. de geboortedag van:
- Maarten Luther (1483 – 1546) Duits theoloog
- Friedrich Schiller (1759 – 1805) Duits dichter en schrijver
- Anita Witzier (1961) Nederlands presentatrice
- Rick de Leeuw (1960) Nederlands schrijver en zanger
- Daphne Deckers (1968) Nederlands schrijfster, columniste en topmodel
- Ennio Morricone (1928 – 2020) Italiaans componist en dirigent
- Joost Klein (1997) Nederlands muzikant en youtuber
- Kjeld Nuis (1989) Nederlands langebaanschaatser
Feest- en gedenkdagen op 10 november

- Vaderdag – Noorwegen, Zweden, Finland
- Dag van de Mantelzorg – Nederland
- Hari Pahlawan (Dag van de Helden) – Indonesië
- Wereldwetenschapsdag voor Vrede en Ontwikkeling
- Sterfdag Mustafa Kemal Atatürk – Turkije
- Dag van de Traditie – Argentinië
- Grootouderdag – Zuid-Soedan
- Opstand van Los Santos – Panama
- Dia de Maputo – Mozambique
- Boomplantdag – Tunesië
Contact met de redactie
Bekijk dagelijks onze Historie van Vandaag artikelen. Mis jij een belangrijke gebeurtenis, die vandaag heeft plaatsgevonden? Meld het aan onze redactie: pers@startpagina.nl.
Illustraties: Artist impressions door DALL-e.